Η Χαβούζα της Λεμεσού αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα μνημεία που μαρτυρούν την ιστορική διαδρομή της υδροδότησης της πόλης.
Η Χαβούζα είναι το αρχαιότερο από τα τρία αξιόλογα κτίσματα της Λεμεσού που σχετίζονται με την υδροδότηση της πόλης, δηλαδή τη Νερομηχανή του Συμβουλίου Υδατοπρομήθειας και τον Υδατόπυργο και η οποία είναι κτίσμα του 1896. Χτισμένη στα τέλη του 19ου αιώνα, η λιθόκτιστη αυτή κατασκευή εξυπηρετούσε για δεκαετίες τον ρόλο μιας βασικής δεξαμενής αποθήκευσης και διανομής νερού.
Αποτελείται από δύο στενόμακρες, θολωτές υδατοδεξαμενές, όπου αποθηκευόταν νερό που προερχόταν από την πηγή Κιτρομηλίου στην περιοχή Πολεμιδιών. Το νερό αυτό μεταφερόταν μέσω σωλήνων από μαντέμι και διοχετευόταν αρχικά σε συνοικιακές βρύσες, από όπου οι κάτοικοι προμηθεύονταν νερό με δοχεία.
Η επιλογή του σημείου κατασκευής της δεν ήταν τυχαία, καθώς η υψομετρική διαφορά με το κέντρο της Λεμεσού ευνοούσε την καθοδική ροή του νερού προς την πόλη. Η Χαβούζα κάλυπτε τις ανάγκες της πόλης μέχρι το 1930, όταν τέθηκε σε λειτουργία η Νερομηχανή στην περιοχή Τσιφλικουδιών, αναλαμβάνοντας πλέον την ευθύνη της υδροδότησης, μαζί με τον Υδατόπυργο.
Κατά τις ανασκαφές στην περίμετρο του κτιρίου εντοπίστηκαν κατάλοιπα παλαιότερων κατασκευών, κυρίως στη νότια πλευρά, γεγονός που ενισχύει την ιστορική του αξία. Σήμερα, το Μνημείο είναι επισκέψιμο εξωτερικά, ενώ στο εσωτερικό του, το κοινό μπορεί να δει μόνο μία από τις δύο δεξαμενές.
Το 1996, η Χαβούζα ανακηρύχθηκε επίσημα αρχαίο μνημείο, αναγνωρίζοντας τον ρόλο της στην ανάπτυξη και την καθημερινότητα της Λεμεσού.
